Pewien portugalski jezuita, znany z ciętych powiedzonek, twierdził, że Kościół powinien mieć dla innych otwarte szeroko ramiona, a nie nogi. Nie obawiam się, że bracia dominikanie ocenzurują mi powyższe zdanie, gdyż wiedzą ode mnie lepiej, że tego rodzaju ret...
1. Boga nikt nigdy nie widział tak, jak widzimy stojącą i podziwianą przez nas rzeźbę. Boga nikt nie dotyka tak, jak się dotyka kochanej osoby. W końcu nikt też nie polemizuje z Bogiem przy kuflu piwa tak, jak się polemizuje z przyjacie...
W ramach poznawania egzotycznych dla mnie lądów zakupiłem za całe 19,90 zł lewackie pismo „Krytyka Polityczna” (lato 2008). Jego redaktor naczelny Sławomir Sierakowski uważany jest przez wielu za gwiazdę nowej, autentycznej lewicowości. Niektórzy twierdz...
Nie jeżdżę zbyt często za granicę. Poza Rzymem i Paryżem, raz Wiedniem i raz Genewą nie bywałem w wielu miejscach. Niektórzy się nawet dziwią, jak mogłem do tej pory nie odwiedzić Lourdes, Fatimy czy San Giovanni Rotondo. Prawdę powiedziawszy, ...
W budynku przy ulicy Bonifraterskiej 13 w Warszawie znajduje się niezwykłe mieszkanie. Urządzona w nim została izba pamięci Jerzego Brauna – w czasie II wojny światowej ostatniego przewodniczącego Rady Jedności Narodowej (czyli parlamentu Polskiego Państwa Po...
W ułamanej łyżce bez rączki moczą się trzy rodzynki. To kielich, w którym dojrzewa wino. Obok leży metalowe wieczko od konserwy z grudkami pieczywa ulepionymi z białej mąki. To patera z hostią. Mszę trzeba odprawić w myślach, bo ...
News goni newsa, skandalik za skandalikiem, coraz trudniej rozróżnić fakty od opinii, a opinie od zwyczajnych bluzgów. Czasem dzwonią dziennikarze i proszą o komentarz. Na przeróżne tematy. Wczoraj sympatyczna dziewczyna z Antyradia zadała...
1. Kościół młodymi stoi. I Kościołowi na młodych zależy. Doskonale to widać, kiedy czyta się ogłoszenia parafialne. Roi się tam od rozmaitych propozycji duszpasterskich dla dzieci i młodzieży. A to spotkanie modlitewne, a to zbiórka sch...
Nadciąga jesień. Tymczasem na trwale gości we mnie wspomnienie lata na Jamnej. Najpierw odpust Wniebowzięcia i św. Jacka. Później, 23 i 24 sierpnia, w naszym plenerowym amfiteatrze odbyły się dwa przedstawienia Harnasi Karola Szymanowskiego w&n...
Psychoterapeuci twierdzą, że źródeł wielu ludzkich postaw trzeba szukać w dzieciństwie, a nawet w okresie prenatalnym. Jean Paul Sartre opisał kiedyś takie doświadczenie z własnego dzieciństwa: „Bawiąc się zapałkami, przypaliłem dywanik; kiedym zamalowywał fa...
Dobry tytuł dla dobrej książki. Dobra książka o dobrym człowieku; napisana przez dobrą córkę. Wszystko zaś razem (Agnieszka Gołas-Ners, Na Gołasa, Świat Książki, Warszawa 2008) to dobre, krzepiące wydarzenie i pyszna lektura. W naszej rodzin...
Jestem w Holandii, a moja myśl wędruje na wschód. Przypominam sobie, jak pod koniec istnienia Związku Sowieckiego w Tomsku na Syberii odwiedziłem kościół zamieniony na psiarnię. Jak we Lwowie wszedłem do dawnego klasztoru klarysek, a okazało się, że to szpita...
Proszę byście uwierzyli. Nie w to, że potrafię naprawdę coś zmienić w Waszyngtonie... Proszę, byście uwierzyli w siebie. Barack Obama 1. Religia jest sercem kultury. A już na pewno sercem kultury amerykańskiej. Dlatego trudno sobie dziś...
Na Lednicę, a ściślej na Ogólnopolskie Spotkania nad Lednicą można patrzeć różnie. Każdy postrzega tak, jak pozwalają mu na to jego zmysły i aparat poznawczy, czyli wrażliwość i osobiste doświadczenie, a przede wszystkim wiara. Jedni widzą w nich koncert i wi...
1. Na tę krakowską rozmowę umówiliśmy w czasie mojego majowego pobytu w Jerozolimie, gdzie jakimś cudem trafiłem na wieczór autorski Adama Zagajewskiego. To tam, w Ziemi Świętej, poznałem w końcu osobiście jednego z najciekawszych ...
Jestem na obiedzie u pewnej rodziny weneckiej. Rozmowy z miejscowymi o polityce często przybierają zaskakujący obrót. Znacznie częściej niż od Polaków – prawdę mówiąc, zaskakująco często – zdarzało mi się słyszeć od Włochów pochwałę komunizmu c...
Zawsze czułem się upokorzony i bezradny, kiedy ktoś nic nierozumiejący lub rozumiejący niewiele wypowiadał się na temat, o którym kompletnie nie miał pojęcia, a który dla mnie był szczególnie ważny. Szczególnie jest to bolesne, kiedy dotyczy sp...
Właśnie wróciłem z Sandomierza, gdzie brałem udział w VII Mistrzostwach Polski Księży w Szachach. Reprezentowane były różne diecezje – od przemyskiej po koszalińskokołobrzeską. Był nawet marianin, misjonarz z Brazylii. Od niego dowiedziałe...
Jedną z bardziej dynamicznych nowych wspólnot w Kościele jest Neokatechumenat. W marcu liderzy Drogi Neokatechumenalnej zaprosili do Ziemi Świętej, do neokatechumenalnego ośrodka „Domus Galilaeae” na kilkudniowe spotkanie (konwiwencję) biskupów z Europy. Przy...
W tym roku obchodzono 40. rocznicę polskiego Marca ’68 i zachodniego Maja ’68. Pojawiła się przy tej okazji teza o ideowej jedności obu tych wydarzeń. Tymczasem studenci w Polsce walczyli o coś zupełnie innego niż ich rówieśnicy w Niemczech, we Francji czy w ...
1. Przyjechałem do Jerozolimy nocą. Żywej duszy na ulicy. Spokój, cisza. Oto, pomyślałem, Miasto Święte. Miasto Pokoju. Miasto Modlitwy. Miasto tych wszystkich ludzi, którzy wierzą w jednego Boga. Wystarczyło, żeby wzeszło słońce i żebym ruszył z...
Od lat piszę co miesiąc felieton do miesięcznika „W drodze”. Tym razem napisali go uczestnicy lednickiego spotkania, które odbyło się 7 czerwca 2008 roku pod hasłem: „Nazwałem was przyjaciółmi”. Oto kilka wypowiedzi, które wydobyłem z zapchanej skrzynki mejlo...
Liczba tekstów, wystąpień, komentarzy na temat Kościoła katolickiego jest imponująca. To istna burza mózgów, a niekiedy bezmózgów. W Polsce ludzie wciąż chętnie czytają o Kościele, a szczególnie o księżach. Byle było ostro, na odlew i...
Kościół w globalnej wiosce, w jakiej przyszło nam dziś żyć, nie może chować głowy w piasek. Musi nie tylko skutecznie głosić światu Dobrą Nowinę, ale także dbać o swój medialny wizerunek. Żyjemy bowiem nie tylko w dobie demokracji med...
Począwszy od naszych dni, młodzież w Polsce nie będzie już miała pojęcia o Syzyfowych pracach i Kamieniach na szaniec. Znajomość tych książek zastąpić ma urzędowe zaświadczenie, że nauczyciele lektur owych z uczniami nie przerobili (co i&n...
Stoję nad Czeremoszem i spoglądam na zawieszony nad rzeką żelazny most. To właśnie tym mostem we wrześniu 1939 roku przejeżdżał ewakuujący się do Rumunii polski rząd. Miejscowi Ormianie z Kut obserwowali ten odwrót i nie wiedzieli jeszcze, że p...
To wielkie szczęście zasiąść przy wspólnym stole. Jeszcze większe, jeżeli pokarmem jest słowo. A już prawie niewyobrażalne, jeśli tym słowem jest słowo kochanego Ojca Świętego Jana Pawła II. To słowo jest dla nas jak chleb. Od lat się nim karmimy i ...
Zacznijmy zdaniem biskupa Józefa Kossakowskiego „...ludzie łatwiey by wybaczać powinni, pamiętając na staropolską przypowieść: wszyscyśmy ludzie, i xiądz pleban nie anioł...”. Myślę, że na czasie będzie przypomnieć bosko–ludzką rzeczywistość Kościoła....
„Mieliśmy dyktaturę ciemniaków, teraz mamy dyktaturę kacyków redakcyjnych” – tę frapującą opinię sformułował ks. prof. Marek Starowieyski (Wiadomości KAI, 13 kwietnia 2008). „Redaktor może zrobić wszystko – rozwija swą myśl wybitny patrolog – skrócić, zmienić...
Na Wielkanoc spadł śnieg, a teraz, w kwietniu, temperatura nie przekracza siedmiu stopni. Mimo to rośliny jakoś sobie radzą. Na dolnych piętrach las osnuwa delikatna zielona mgiełka: niepowstrzymana, tajemnicza energia, co roku tak samo zaskakująca ...
Uczestniczyłem niedawno za granicą w mszy świętej odprawianej w obrządku ormiańskim. Przed Podniesieniem kapłan zdjął z nóg obuwie i podczas Przeistoczenia stał bez butów. Niczym Mojżesz przed krzewem gorejącym, przejęty bojaźnią i dr...
Podróże, jak wiem, kształcą, ale świetnie wpływają też na samopoczucie. Dlatego dobrze się ruszyć. Tym bardziej, że już chyba nieodwołalnie zawitała do nas wiosna, która robi wiele, abyśmy wzięli plecak i wyszli z domów. Trzymając się tej intuicji, ...
Czy Chrystus był niekonsekwentny? Podczas Kazania na Górze powiedział: „jeśli cię kto uderzy w prawy policzek, nadstaw mu i drugi”. Kiedy jednak został pojmany, to w trakcie przesłuchania przed arcykapłanem, gdy jeden ze sług uderzył Go w twarz, Jezus nie nad...
Już kiedyś na tych łamach wspomniałam, że los rozpieszcza mnie znajomościami z ciekawymi ludźmi, którzy lubią pisać (i ofiarowywać!) ciekawe książki. Czy można sobie wyobrazić większą radość dla bibliofila, będącego zarazem sympatykiem homo sapiens? Anna M...
Podczas którejś inauguracji roku akademickiego na poznańskim uniwersytecie zaczepił mnie profesor Gerard Labuda, wybitny polihistor i powiedział: „Wie ojciec co, ja tam w cud zrośnięcia się ciała świętego Stanisława to nie wierzę, ale wierzę, że ten cud, i to...
Choć trochę się lękam, to muszę się do czegoś przyznać. Do tego mianowicie, że w czasie lektury reportażu Ukryty grzech Kościoła w „Gazecie Wyborczej”, opisującego przypadki wykorzystywania seksualnego młodych chłopców przez ich przełożonego, zasłużonego i ce...
Wróciłem z Rzymu z Kongregacji Generalnej (nie! proszę się nie obawiać, tym razem nie będzie znowu o jezuitach). Wylądowałem szczęśliwie na Okęciu. Nawiasem mówiąc, głównym pilotem była rudowłosa pani kapitan. Po wylądowaniu włączyłem komórkę i jeszcze nie do...
Piszę powieści już od ponad trzydziestu lat – a najważniejszą z rzeczy, jakich się dzięki temu nauczyłam, jest szacunek dla różnych punktów widzenia. Układając bowiem swoje fabuły, komponując akcję, konstruując wiarygodne charakterystyki, autor m...
Jak przeżyć niemal całe swoje życie ze świadomością zła wyrządzonego niewinnym? Jak w takiej sytuacji budzić się rano, tym bardziej w piękny słoneczny dzień, mając świadomość, że przez swoją nieodpowiedzialność odebrałem szczęście innym? I co m...
Będzie znowu o jezuitach. Proszę o wybaczenie, ale skoro od miesiąca siedzę w Rzymie i obraduję z ponad 200 współbraćmi z całego świata, to chyba można mnie zrozumieć. Wróciłem właśnie z obiadu, który – wraz z pięcioma ...
Pójdę ku górze mirry,ku pagórkowi kadzidła!Pnp 4,6 Skończyłem sześćdziesiąt lat. Przekroczyłem kolejną barierę. To kawał czasu darowany mi przez Boga. Z przerażeniem stwierdzam, że powinienem wysłać którąś ze studentek na dworzec, aby wykupiła mi ...
Podczas niedawnego pobytu w Bratysławie postanowiliśmy wspólnie z Piotrem Semką odwiedzić Mariankę – jedno z najważniejszych sanktuariów maryjnych na Słowacji, znane także pod nazwą Marienthal. Pożyczyliśmy samochód od miejscowych franciszkanów i ruszyliśmy w...
Wypowiedzi biskupów na temat zapłodnienia in vitro skomentowało wielu dziennikarzy i polityków. Gdy zastanawiałem się nad swoistą oryginalnością niektórych komentarzy, przypomniał mi się pewien gość, którego przed laty jako kleryk reporter zagadnąłem prz...
Demokracja – na tym polega jej zasadnicza wartość – sprawia, że ludzie walczą na słowa, a nie na pięści. Że odwołują się do argumentów, a nie przemocy. Przekonują się, a nie unicestwiają. Inaczej mówiąc, żywiołem porządku demokratycznego są sło...
Wydawca poprosił mnie o napisanie książki na walentynki – i pomyślałam: dlaczego nie? Każda okazja dobra, by wspierać miłość. Zaczęłam od dobrania materiału poetyckiego – bo książka ma zawierać także wiersze. Jak już, to dobre. Najlepsze. (Bo kto...
W dzień Bożego Narodzenia, już po południu, kiedy minęło okrutne zmęczenie adwentu i wielogodzinnej adwentowej spowiedzi, przyszedłem do sali rekreacyjnej. Na obiedzie ani na rekreacji nie byłem, bo nie miałem siły. Znienacka pojawił się brat Krzysz...
Zdarza mi się uczestniczyć w różnych dyskusjach na temat Kościoła. Najostrzej jest w przestrzeni wirtualnej, w której chamstwo staje się niekiedy synonimem szczerości. Ale nie o internetową agresję mi chodzi. Otóż w dyskusjach na kościelne tematy używa się – ...
Piękna pani przedarła się przez tłum dziewcząt otaczających stół, przy którym podpisywałam książki. Było to 1 grudnia we Wrocławiu po spotkaniu autorskim na Targach. – Mam książkę dla pani brata – powiedziała cicho, z naciskiem. – Proszę mu ją przekaz...
Przynajmniej raz w roku wszyscy chrześcijanie, niemal jak jeden mąż, są mocno ekumenicznie zaangażowani. Padają wtedy wielkie słowa o potrzebie samoograniczania się poszczególnych Kościołów, mówi się o konieczności pojednania, gdyż podziały między wyznawcami ...
To był Jego piękny zwyczaj. Spotkania opłatkowe w okresie Bożego Narodzenia wypełnione składaniem życzeń i śpiewaniem kolęd. Zapraszał do siebie albo nawiedzał różne środowiska. Ten czas dla kardynała Wojtyły w Krakowie był niezwykle pracowity. Później jako J...
Spotkałem niedawno na Ukrainie starego chłopa, który opowiedział mi następującą historię: – Ojciec mój miał konia, a ten koń był jego najlepszym przyjacielem. Zawsze jako pierwszy rozpoznawał, kiedy ojciec jest smutny. Podchodził wtedy do niego, kładł...
Co znaczy, kiedy mówię „czekam”? Gdy wypowiadam słowo „czekam”, to zwracam się do kogoś, kogo akurat przy mnie teraz nie ma, a czyj brak jest dla mnie dotkliwy. Czekać to spoglądać w kierunku kogoś, kto jest nieobecny tu i teraz, ale kto ma ...
W spotkaniu, w prawdziwym spotkaniu, zawsze rodzi się nowy człowiek. Wtedy przychodzą na myśl słowa Pana Jezusa wypowiedziane do Nikodema: trzeba się wam powtórnie narodzić. Nikodem, idąc tropem ziemskim, zapytał Pana: jak to, ja, człowiek już stary, mam się ...
Niedawna beatyfikacja przez Benedykta XVI ofiar wojny domowej w Hiszpanii była największym zbiorowym wyniesieniem męczenników do chwały ołtarzy w historii Kościoła. Podczas tej wojny w latach 1936–1939 formacje lewicowe, zwane potocznie republikanami, zgładzi...
Bracia dominikanie wybaczą, że tym razem skupię się na jezuitach, ku czemu mam kilka racji. Po pierwsze, w październiku gościliśmy w Gdyni wszystkich 40 prowincjałów jezuickich prowincji w Europie z o. Generałem całego zakonu, Peterem Hansem Kolvenbachem, na ...
Szczęściara ze mnie: ludzie przysyłają mi cenne, ciekawe książki, często takie, których sama nie zdołałabym znaleźć i zdobyć. Cały regał w mojej bibliotece zajmują te prezenty – wszystkie opatrzone dedykacjami, podnoszącymi dodatkowo ich wartość. ...
Stoję na murach twierdzy w Kamieńcu Podolskim, spoglądam na malowniczy kanion Smotrycza, a gdzieś w głowie szumi mi pieśń: „Stepie szeroki, którego okiem nawet sokolim nie zmierzysz”. Podchodzę do wieży zwanej dziś Basztą Wołodyjowskiego i ...
Kiedy ostatnio byłem w TVN24, aby dyskutować o – no bo jakże by inaczej – Ojcu Dyrektorze, przed wejściem na antenę zagadnął mnie redaktor prowadzący: „Proszę księdza, niebawem rusza nowy kanał tematyczny TVNu – religia.tv, to będziemy mogli rozmawi...
Sekularyzacja definitywnie miała uwolnić człowieka ze złowrogich szponów wiary. Tej przedziwnej choroby, zdaniem niejednego ateisty, która zatruwa ludzki umysł i serce. To w konsekwencji sekularyzacji, czyli obiektywnych procesów modernizacyjnych i rozszerzaj...
Od zawsze intrygowało mnie to, jak musiały wyglądać szaty, które w rzeźbach Wita Stwosza czy Madonny z Krużlowej tworzą załamania i formują się w przepiękne fałdy, a nie zwisają bezmyślnie w dół. Kiedy byliśmy jeszcze w nowicj...
