Wszechmoc nie jest sznurkiem ograniczającym swobodę lalki, lecz dopuszczeniem radykalnej wolności wyboru. Trzeba być kimś naprawdę potężnym, żeby się zgodzić na wolność stwarzanych przez siebie istot.
[W tym roku na łamach miesięcznika „W drodze” proponujemy Państwu cykl artykułów pod zbiorczym hasłem Lekcje religii dla dorosłych, które w przystępny sposób będą tłumaczyły prawdy naszej wiary.]
Podobno Kubuś Puchatek powiedział kiedyś do Prosiaczka: „Nie wszystko, co w twojej główce jawi się jako proste, jest takim na zewnątrz”. To przenikliwe zdanie, wypowiedziane w Stumilowym Lesie, rzadko gdzie znajduje tak wyraziste potwierdzenie, jak w sferze religii. Z uporem jednak właśnie tam, gdzie pytania dotyczą spraw najbardziej fundamentalnych, stosujemy uproszczenia. Milcząco zakładamy, że najsubtelniejsze problemy powinny mieć proste rozwiązania. Niekiedy zdarza się tak, że skomplikowany problem wyjaśnia dowód, który nie tylko rozwiązuje zagadnienie, ale dodatkowo zachwyca prostotą. O takich dowodach mówi się, że są eleganckie. Zazwyczaj to efekt pracy genialnego umysłu, zdolnego uchwycić rozwiązanie w formułę subtelną, a zarazem definitywnie rozstrzygającą. Historia matematyki, królowej nauk, dostarcza setki takich przykładów. Niestety dla większości śmiertelników są one zbyt abstrakcyjne, by zachwycić swoim pięknem nieprzygotowanego odbiorcę. Na szczęście również historia sztuki pełna jest dzieł, które rzecz dotychczas nieosiągalną wyraziły w sposób prosty, a zarazem otwierający na zupełnie nowe postrzeganie rzeczywistości. Często obrazy upraszczały zamiast komplikować i dzięki temu okazywały się genialne. Może Guernica Pabla Picassa jest przykładem skrajnym, niemniej trudno jej odmówić głębi i genialnego wglądu wyrażonego przez deformację postaci, rozbicie przestrzeni i redukcję kolorystyki. Właśnie dzięki tej radykalnej prostocie budzi niepokój, wręcz grozę, bo odmalowuje przemoc, a nie jej poszczególne przykłady. To, co niewyrażalne – doświadczenie zbiorowego cierpienia – wypowiada symbolicznie, wręcz formalnie. Podobnie Czarny kwadrat Malewicza, Krzyk Muncha i wiele innych, w których redukcja w sposób niedościgły posłużyła przedstawieniu idei lub stanu emocjonalnego. Wcześniej trudno
Zostało Ci jeszcze 85% artykułuKup miesięcznik W drodze 2026, nr 05, a przeczytasz cały numer
Oceń