Książki najważniejsze

Książki najważniejsze

Oferta specjalna -25%

Ewangelia według św. Marka

0 opinie
|
Wyczyść
Dodaj do koszyka

Po raz kolejny Biblioteka Narodowa przeprowadziła badania czytelnictwa wśród Polaków. Wyniki są, jak zwykle, zatrważające. Komentarze rozpaczliwe i bijące na alarm. Ponad połowa badanych Polaków nie przeczytała w minionym roku ani jednej książki. Na przekór temu, w ostatniej przedwakacyjnej odsłonie cyklu „Akademik” chcielibyśmy zaproponować subiektywny ranking książek najważniejszych według dominikanów. Czyli takich, które warto przeczytać dla rozwoju swojego życia duchowego, poszerzających horyzonty myślowe, pomagających lepiej żyć. Lista powstała na podstawie ankiety, które rozesłaliśmy do współbraci w Polsce i na świecie. Dziękujemy im za wszystkie listy z odpowiedziami. Celowo nie numerujemy pozycji, bo nie o liczbę głosów nam chodziło. Zestawiliśmy najczęściej pojawiające się tytuły. Zdajemy sobie sprawę z zuchwałości przedsięwzięcia, które z oceanu literatury wyławia ledwie kilka kropel. Obecność niektórych autorów będzie dla wielu oczywista, ale też nieobecność znanych nazwisk może wywołać niepokój. Jak wyznał jeden z ankietowanych, dziesięć tytułów to dla niego za mało, lepiej byłoby stworzyć listę stu, a najlepiej tysiąca. Wiemy o tym i dlatego prosimy, by potraktować ten ranking jako twórczą rozrywkę, dopisując i tworząc własne zestawienia. Nade wszystko życzymy owocnej lektury i tego, by w wakacyjnych podróżach nie przeszkodziły nam ograniczenia kilogramowe linii lotniczych.

Fiodor Dostojewski
Bracia Karamazow

Zżymał się, gdy identyfikowano jego pisarstwo z osiągnięciami psychologii, choć po mistrzowsku łączył wątki grzechu, odkupienia i sprawiedliwości z analizą mrocznych rejonów ludzkiej duszy. Oto więc historia pewnej rodziny i głęboko skrywanej tajemnicy. Opowieść o relacji do ojca, zarówno w wymiarze religijnym, jak i rodzinnym. Trzech braci to typowy „bohater kolektywny” rozpięty między zdegradowanym ojcostwem Fiodora Karamazowa a duchowym ojcostwem starca Zosimy. Najstarszy z braci Dymitr to personifikacja uczuć i emocji, Iwan reprezentuje kantowski czysty rozum (jeśli Boga nie ma, wszystko wolno), a Aloszka uosabia najwznioślejsze pokłady duszy ludzkiej. Najbardziej zagadkowy czwarty z braci, kluczowy dla narracji powieści Smierdiakow może być rozumiany jako opis samej inteligencji pozbawionej miłości. Uznana za arcydzieło ostatnia powieść Dostojewskiego. Dodajmy, że zamiennie pojawiały się w naszym zestawieniu Biesy.

Max Frisch
Homo Faber

Bezdroża współczesnej cywilizacji rozumowo-technicznej. Inżynier Walter Faber, spełniony specjalista, człowiek sukcesu. Uznawany za profesjonalistę w swojej dziedzinie. Dużo podróżuje i ma rozległą wiedzę. Jednak przy bliższym poznaniu jego życie wieje pustką, jest mechaniczne i bezbarwne. Objawia się to swego rodzaju bezrefleksyjnością, brakiem jakichkolwiek marzeń i celów. Żyje zamknięty w bezdusznej logice i rachunku prawdopodobieństwa. Przypadkowe lądowanie na pustyni zapoczątkowuje proces przemiany „inżyniera z żelaza”, zbyt późno odkrywającego swoje człowieczeństwo. Antyczna w duchu przypowieść o Fatum, które kpi z ludzkiej logiki i gra z Faberem jak niegdyś z Edypem, wystawiając gorzki rachunek za niegdysiejsze winy. Powieść – lustro współczesności. A gdyby komuś się spodobało, polecamy także Powiedzmy, Gantenbein, tego samego autora.

Tomasz Mann
Czarodziejska góra

„Hans Castorp nie był ani geniuszem, ani głupcem, a jeżeli dla jego określenia unikamy słowa przeciętny, to czynimy to (…) z szacunku dla jego losu, któremu skłonni jesteśmy przypisać pewne ponadosobowe znaczenie”. Tak swego bohatera określa Mann. A wszystko to umiejscowione w szwajcarskim Berghof, odciętym od normalnego życia sanatorium dla gruźlików, gdzie czas płynie dziwnie inaczej. Zaplanowany na kilka tygodni przyjazd w odwiedziny do kuzyna zmienia się w wieloletni pobyt. Całość jak symbol chorej Europy, obraz duchowego kryzysu w przededniu wybuchu Wielkiej Wojny. W tle szpitalnego życia obserwujemy walkę o duszę głównego bohatera toczoną między włoskim literatem racjonalistą i humanistą Settembrinim a gnostykiem, „jezuitą w stanie spoczynku” Naphtą, proces dojrzewania rozpisany w wielką i niespieszną symfonię. I jedna z bardziej elektryzujących postaci kobiecych literatury wszech czasów, piękna Rosjanka Madame Chauchat.
Obok tej książki Manna pojawiał się także Doktor Faustus, więc zamiennie polecamy również tę pozycję.

Clive Staples Lewis
Cztery miłości

Przeżywający swoją drugą młodość od czasu ekranizacji Opowieści z Narnii profesor literatury średniowiecznej i renesansowej z Cambridge zasłynął także poruszającymi esejami religijno-filozoficznymi. Nawrócony na chrześcijaństwo w Boże Narodzenie 1931 roku po długiej, nocnej rozmowie ze swoim przyjacielem J.R.R. Tolkienem, pozostawił po sobie dzieła ujawniające erudycję, prostotę i elegancję, ujętą w wiele zaskakujących stwierdzeń, obrazów i przykładów zapadających w pamięć i karmiących wyobraźnię religijną i naszą wiarę. W tym kanonie najczęściej pojawiały się Cztery miłości, czyli porządkująca refleksja o rzeczywistości tajemniczej, skomplikowanej, wielowymiarowej, a tak bardzo ludzkiej, że aż strach! Zaraz za nią Listy starego diabła do młodego – swoisty poradnik na temat tego, „jak dobrze żyć”, używając do tego metody cokolwiek niekonwencjonalnej.

Zbigniew Herbert
Labirynt nad morzem

„Nie tylko my czytamy Homera, oglądamy freski Giotta, słuchamy Mozarta, ale Homer, Giotto i Mozart przypatrują się, przysłuchują nam i stwierdzają naszą próżność i głupotę. Biedni utopiści, debiutanci w historii, podpalacze muzeów, likwidatorzy przeszłości podobni do owych szaleńców, którzy niszczą dzieła sztuki, ponieważ nie mogą wybaczyć ich spokoju, godności i chłodnego promieniowania”. Cytat – streszczenie przesłania pisarza-poety. Książka, która nie doczekała się publikacji za życia autora. Wraz z Barbarzyńcą w ogrodzie i Martwą naturą z wędzidłem tworzy trylogię, niezwykłą opowieść o „złotych wiekach” sztuki i cywilizacji europejskiej, od antyku do czasów współczesnych. Zachwyt w czystej postaci, namacalne dotknięcie sztuki. Smak, kształt i zapach zaklęte w słowa. „Asyż jest różowy, jeśli to banalne słowo może oddać ton lekko czerwonego piaskowca; Rzym utrwala się w pamięci jak terakota na zielonym tle. Orvieto natomiast jest brązowozłote”.

Thomas Merton
Nikt nie jest samotną wyspą

„Bez życia duchowego cała nasza egzystencja staje się iluzoryczna i zawieszona w próżni. Włączając nas w prawdziwy porządek świata, ustanowiony przez Boga, życie duchowe wprowadza nas w możliwie najpełniejszy związek z rzeczywistością – nie tą, którą sobie wyobrażamy, ale tą która rzeczywiście istnieje”. Przyjaciele mówili, że był egzaltowany, znawcy duchowości, że w stylu „amerykański”. Porażony prądem z zepsutego wentylatora, zmarł w Bangkoku w 1968 roku. Miał zaledwie 53 lata. Swoją duchową traidę – Mądrość – Świętość – Miłość – opisał językiem mądrym, przystępnym, nieprzesłodzonym. Trapista prowadzący rozległą korespondencję z wybitnymi osobowościami XX wieku, pokazujący, jak być aktywnym chrześcijaninem w świecie, a nie „współwinnym widzem”. Obok Wyspy w naszych ankietach pojawiały się także Siedmiopiętrowa góra świadectwo powołania ojca Ludwika, bo takie imię przyjął w zakonie, a także Znak Jonasza diariusz pierwszych lat kapłaństwa Mertona.

J.R.R. Tolkien
Władca Pierścieni

Na naszej liście nie mogło zabraknąć tej wielkiej powieść fantasy. Śmiała próba stworzenia brytyjskiego eposu na miarę Iliady czy Kalewali. Próba dokonana piórem nikomu nieznanego ówcześnie profesora – znawcy języka staroangielskiego. O czym to jest? Przecież wszyscy wiemy. To o tym jak małym hobbit Frodo Baggins wraz z przyjaciółmi rusza w wielki świat, żeby wrzucić Jedyny Pierścień – serce i źródło mocy zła – do Szczelin w krainie Mordor, gdzie zaległy cienie. Towarzyszą mu niezwykłe postacie – Gandalf, Aragorn, Legolas, Gimli i Boromir, wspólnie przemierzając krainy mitycznego Śródziemia. Na horyzoncie widać już wielką wojnę z siłami ciemności. A wszystko to gdzieś, jakby w tle za sprawami najważniejszymi – nadzieją, wiernością, wiarą, miłością i przebaczeniem.

Święty Augustyn
Wyznania

Jedna z najpiękniejszych autobiografii duchowych chrześcijanina. Trzeba przyznać, że chrześcijanina wybitnego. Bogaty dorobek Augustyna, zaliczanego do Ojców Kościoła, jest wciąż jednym z fundamentów nauczania teologii i filozofii. Powstałe ponad 1600 lat temu Wyznania nie straciły nic ze swojej autentyczności i siły wyrazu. Są zapisem drogi nawrócenia, poszukiwania Prawdziwego Boga i odkrywania przynależności do Kościoła. Augustyn opisuje i analizuje swoje życie, nie oszczędzając nam informacji o tym, jak bardzo grzesznie się prowadził przed nawróceniem. Jednak przede wszystkim jego słowa są modlitwą. Od początku do końca, trzynaście ksiąg, rozmowy z Wszechmocnym. Dobrze znany tekst o „ludzkim sercu, które jest niespokojne”, dopóki nie odnajdzie Boga, i poruszające wyznanie „późno Cię ukochałem” to fragmenty tej właśnie lektury. Jak sam opowiada, do jego nawrócenia przyczyniły się zasłyszane przypadkowo w ogrodzie słowa dziecka: „Weź to, czytaj!”. Każdemu polecamy zastosować taką radę wobec Wyznań.

Josef Ratzinger
Wprowadzenie w chrześcijaństwo

Jak w tytule: jeśli chcesz wiedzieć, o co chodzi w chrześcijaństwie, musisz to przeczytać. Wprowadzenie powstało w czasach, gdy obecny Papież nie był jeszcze nawet biskupem (pierwsze wydanie w 1968 roku). „Mgła niepewności okrywa dziś bardziej niż kiedykolwiek pytanie o właściwą treść i sens wiary chrześcijańskiej” – tak autor rozpoczął przedmowę do pierwszego wydania. Czy te słowa nie opisują także naszego czasu? W szczegółowym komentarzu do Credo Ratzinger tłumaczy najważniejsze treści naszej wiary. Daje przy tym popis doskonałej znajomości Tradycji Kościoła, jego historii, a także zrozumienia sytuacji człowieka i otwartości na współczesność. Wielu określa twórczość Ratzingera i Benedykta XVI jako gęstą i pożywną strawę zarówno dla ducha, jak i dla intelektu. Wprowadzenie oczywiście wpisuje się w ten opis, a ponadto pomaga przejść od mglistego do bardziej konkretnego kształtu własnej wiary.

Antoine de Saint-Exupéry
Twierdza

Tej książki nie da się przeczytać za jednym razem. To lektura na całe życie. Indeks pojęć okazuje się czasem niezbędnym kołem ratunkowym w głębinach jej tematyki. W ostatnim, niedokończonym dziele autor Małego Księcia zawarł esencję swojego spojrzenia na człowieka, jego relacje z Bogiem i innymi ludźmi. Twierdza jest medytacją i przewodnikiem po rozległym krajobrazie ludzkich doświadczeń opowiedzianym przez fikcyjny obraz pustynnej twierdzy. Niemal każde zdanie zaczerpnięte z tej książki brzmi jak motto. Wystarczy otworzyć przypadkową stronę i przeczytać: „Życie to nic innego jak wieczne narodziny”.

***

Jako rozszerzenie i uzupełnienie listy zamieszczamy tytuły, które także pojawiały się w naszych ankietach.

Platon, Państwo. Dzieło warte przeczytania zarówno ze względu na liczbę podejmowanych tematów, takich jak: sprawiedliwość, ustrój państwa, etyka, nieśmiertelność duszy, a także dlatego że zawiera pewną przestrogę przed zbyt ludzkimi pomysłami na idealne państwo.

Henry Nouwen, Dziennik z klasztoru trapistów i Wewnętrzny głos miłości niezwykłe połączenie zdrowej psychologii i duchowości. Biblia dla poszukujących wewnętrznej równowagi we współczesnym świecie.

Erich Fromm, Ucieczka od wolności. Fundamentalny dla człowieka temat: napięcie między pragnieniem wolności a lękiem przed samotnością; z jednej strony potrzeba indywidualności, wyrazistej tożsamości, które ukształtować się i wyrazić mogą tylko w wolności, z drugiej potrzeba przynależności, uczestnictwa w grupie, które wymagają dostosowania się, a więc rezygnacji z wolności.

św. Teresa z Lisieux, Rękopisy autobiograficzne. Świadectwo doświadczenia żywego Boga i prostoty mówienia o Nim. Opis „małej drogi” Teresy, postaci nietuzinkowej, patronki misji, choć nigdy na żadnych misjach nie była, doktora Kościoła, choć żadnych studiów teologicznych nie odbyła.

Joseph Conrad, Lord Jim i Jądro ciemności jako studium dojrzewania i odpowiedzialność za swoje życie, wybory, za drugiego człowieka.

Leszek Kołakowski, Jeśli Boga nie ma… Precyzyjny i jasny opis różnych opozycji między wiedzą a wiarą. Fascynująca diagnoza świadomości współczesnego człowieka i jego sytuacji duchowej.

Jean Vanier, Wspólnota miejsce pojednania i pokoju. Podręcznik życia wspólnotowego, napisany przez założyciela wspólnot „Arka”. Traktat o tym, że silny potrzebuje słabego.

Victor Frankl, Człowiek w poszukiwaniu sensu. Wstrząsające świadectwo o Holokauście, ale i wielkości człowieka, który zmaga się z cierpieniem, bo widzi sens. Podwaliny dla logoterapii, koncepcji psychologii opartej na poszukiwaniu przez człowieka sensu.

Gabriel Marcel G., Homo viator. Wstęp do metafizyki nadziei. Jeden z głównych przedstawicieli egzystencjalizmu chrześcijańskiego. Człowiek jako wędrowiec nieustannie zdążający do pełni człowieczeństwa i zanurzony w trudach życia. Opisany jako istota relacyjna, kierowana nadzieją. 

Książki najważniejsze
Wojciech Dudzik

były dominikanin....

Książki najważniejsze
Roman Bielecki OP

urodzony w 1977 r. – dominikanin, absolwent prawa KUL i teologii PAT, kaznodzieja i rekolekcjonista, od 2010 redaktor naczelny miesięcznika „W drodze”, Prowincjalny Promotor Środków Społecznego Przekazu, autor wielu wywiadów, recenzji filmowych i literackich, publicysta, aut...