urodzony 23 marca 1966 roku – polonista, literaturoznawca, eseista, profesor nauk humanistycznych, od 2020 roku rektor Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach.
Prof. Ryszard Koziołek jest autorem książek, m.in. Zdobyć historię. Problem przedstawienia w „Twarzy księżyca” Teodora Parnickiego (1999), Znakowanie trawy albo praktyki filologii (2011), Dobrze się myśli literaturą (2016), Wiele tytułów (2019) oraz zbioru esejów Czytać, dużo czytać (Czarne, 2023). Razem z Romanem Bieleckim OP wydał zbiór Wierz i czytaj. Rozmowy o literaturze i wierze (2026).
Opracował edycję powieści Tylko Beatrycze Teodora Parnickiego w serii Biblioteki Narodowej (2004).
W 2010 roku otrzymał Nagrodę Literacką Gdynia w kategorii eseistyka za książkę Ciała Sienkiewicza. Studia o płci i przemocy. W 2016 jego książka Dobrze się myśli literaturą została uhonorowana Śląskim Wawrzynem Literackim. W 2017 roku otrzymał Nagrodę im. Kazimierza Wyki za wybitne osiągnięcia w dziedzinie eseistyki oraz krytyki literackiej i artystycznej.
Był członkiem jury Nagrody Literackiej Nike (2012–2015).
Jest stałym współpracownikiem „Tygodnika Powszechnego”, felietonistą „Polityki”.
Razem z Ewą Niewiadomską prowadzi podcast pt. Poczet Pisarzy Polskich.
Z Romanem Bieleckim OP współtworzy podcast pt. Dobrze się wierzy literaturą (link: open.spotify.com/playlist/2mjVZ4qWSgJH9jn8ZlfSxQ).
Mieszka w Katowicach.
Profesor Ryszard Koziołek był gościem pierwszego z jubileuszowych spotkań z okazji 50-lecia miesięcznika „W drodze”, pt. Sienkiewicz oglądałby Netflix: