fot. archiwum redakcji

Rok 2022 to dla nas rok reportażu. Zwykle czytamy książki z różnych gatunków – ja częściej biografie i powieści, Paulina eseje i literaturę non-fiction. Jednak tym razem obie zachwyciłyśmy się przede wszystkim książkami, w których króluje fakt. Może sprzyja temu czas, w którym żyjemy? Nasze niepokoje oswajamy, poznając losy innych, dzięki reportażom przyglądamy się uważniej światu, a obcowanie z esejami pozwala nam na chwilę refleksji i spojrzenie na siebie z dystansu. Prezentujemy Wam dziesięć książek, które w mijającym roku były dla nas ważne i inspirujące. Dzielimy się naszymi literackimi zachwytami i zapraszamy Was do czytania książek, które rekomendujemy.

Półka Ani

Gdynia obiecana

Grzegorz Piątek / W.A.B.

Nie znam żadnego mieszkańca Gdyni, który nie lubiłby swojego miasta. Gdynia ma w sobie moc i optymizm. Miasto powstałe z niczego. Z odważnych wyobrażeń, architektonicznego doświadczenia i pragnienia stworzenia przestrzeni innej niż we wszystkich innych polskich miastach.

Gdynia rodzi się w okresie, gdy ponownie na mapie Europy pojawia się Polska. Dwudziestolecie międzywojenne to czas ogromnych zmian – politycznych, społecznych, kulturalnych… i architektonicznych.

Polskie miasta odżywają po wojennej zawierusze, są zniszczone po latach zaborów, zamieszkują je ludzie różnych narodowości. Polacy potrzebują przestrzeni stworzonej od podstaw, wybudowanej zgodnie z duchem czasów i nowoczesnymi potrzebami mieszkańców.
I tak pojawia się pomysł, by w miejscu, które Polacy wywalczyli po 1918 roku, w bliskości morza zbudować miasto eksperyment.

Grzegorz Piątek w swojej porywającej biografii Gdyni pisze o mieście jak o człowieku – z uważnością, czułością i znajomością faktów. Jego książka wciąga jak najlepsza powieść i cieszy jak doskonały reportaż. Znajdziemy w niej zarówno opowieść historyczną, dzięki której łatwiej zrozumieć, jakim fenomenem było zbudowanie w sąsiedztwie poniemieckich Gdańska i Sopotu nowoczesnej, polskiej Gdyni. Piątek jest architektem i to się czuje w jego książce. To właśnie architektura powstająca na tle politycznych przemian jest najważniejsza. Potem jest człowiek jako twórca nowoczesnego, fascynującego miasta.

Po Najlepszym mieście świata – opowieści o powojennej Warszawie – Gdynia obiecana to moja ulubiona książka Grzegorza Piątka. Ponownie udało mu się opisać miasto z pulsującymi życiem tkankami ulic, budynków, placów.
Tej książki nie można przegapić!

Gwiazda Piołun

Andrzej Franaszek / Znak

Gwiazda Piołun. Opowieści o poezji, podróżowaniu i przyjaźni Andrzeja Franaszka to książka niezwykła. Przypomina puzzle, na które składają się eseje o podróżach, wzajemnych relacjach i życiu najważniejszych pisarzy XX wieku. Wśród bohaterów znaleźli się Jarosław Iwaszkiewicz, Czesław Miłosz, Zbigniew Herbert, Józef Czapski, Tadeusz Różewicz i Witold Gombrowicz. Książka rozpoczyna się od swoistego wyznania wiary autora. Andrzej Franaszek opowiada w nim bowiem o swoim doświadczeniu biografa. Być może po raz pierwszy w tak otwarty sposób pisze o wyzwaniach i pokusach, jakim ulegają pisarze piszący o innych ludziach.

Andrzej Franaszek jako autor nigdy nie jest obojętny. Jego pisarstwo cechuje z jednej strony jasność spisanych myśli, z drugiej temperatura, jaką czytelnik odczuwa, podążając śladami jego bohaterów. Tak się dzieje, kiedy czytamy o Czesławie Miłoszu i Zbigniewie Herbercie. Tak jest, gdy poznajemy, dzięki opowieściom Franaszka, życie Józefa Czapskiego.

Tym trzem twórcom biograf poświęcił najwięcej czasu.

Druga ważna część tej książki to opowieść o podróżowaniu i wpływie włoskich peregrynacji na twórczość polskich pisarzy. Franaszek nie skupia się jednak na analizie dzieł sztuki oglądanych we włoskich galeriach, ale na procesie podróżowania, docierania do miejsc, które ukształtowały kulturę europejską i rezonowały w twórczości polskich poetów.

Gwiazda Piołun to książka, którą warto czytać powoli. Wracając do poszczególnych części po kilka razy. Porównując spostrzeżenia autora z lekturą tekstów Iwaszkiewicza, Miłosza czy Herberta. Lektura Gwiazdy pozwala zrozumieć więcej i spojrzeć na dzieła literackie najważniejszych polskich twórców z większą czułością i uwagą. Dla mnie to lektura niezwykła – miejscami niełatwa, a jednocześnie wciągająca i poruszająca. Książka, do której będzie mi się chciało wracać.

Tu byli, tak stali

Gabriel Krauze / Wydawnictwo Czarne

Jedna z najgłośniejszych powieści mijającego roku. Rockandrollowa opowieść o walce o tożsamość, życiu w miejscu upadłym i stawaniu się sobą od nowa.

Gabriel Krauze to syn polskich imigrantów, mieszkający w Londynie pisarz i były gangster.

Jego debiut Tu byli, tak stali w brawurowym tłumaczeniu Tomasza S. Gałązki to



Zostało Ci jeszcze 75% artykułu

Kup miesięcznik W drodze 2022, nr 12, a przeczytasz cały numer

Wyczyść
Książki z ich półki
Anna Król

urodzona w 1979 r. w Kielcach – pisarka, wydawca, autorka książek oraz spektakli teatralnych i projektów; pomysłodawczyni i dyrektor Big Book Festival oraz współtwórczyni niezależnego centrum...

Książki z ich półki
Paulina Wilk

urodzona 17 września 1980 r. w Warszawie – pisarka, dziennikarka, reportażystka i publicystka. Studiowała w Instytucie Nauk Politycznych Uniwersytetu Warszawskiego. Wsp...

Produkt dodany do koszyka

Zobacz koszyk Kontynuuj zakupy

Polecane przez W drodze